Điều gì sẽ xảy ra nếu tờ tiền trong tương lai có thể nằm gọn trong khe đựng thẻ của ví? Đó chính là câu hỏi mà Bundesdruckerei – nhà in liên bang của Đức vừa đặt ra khi giới thiệu STELLA tại Hội nghị Tiền giấy ở Washington.
Đây là một nguyên mẫu tiền giấy có kích thước tương đương thẻ ngân hàng, thách thức những quan niệm quen thuộc về hình dáng của tiền mặt. Với kích thước chỉ 85 x 54 mm, so với 133 x 72 mm của tờ 20 euro hiện nay, STELLA là tờ tiền nhỏ nhất từng được Bundesdruckerei thiết kế. Dự án tiếp nối chuỗi thử nghiệm Ex Nihilo, đồng thời kế nhiệm IGNIS – tờ tiền màu đen đầu tiên trên thế giới được giới thiệu vào năm 2024.
Khái niệm của STELLA bắt nguồn từ một insight thú vị: carbon cấu thành nên cơ thể con người cũng như tiền giấy đều có nguồn gốc từ các vì sao. Tên gọi STELLA – có nghĩa là “ngôi sao” trong tiếng Latin được lựa chọn để phản ánh ý tưởng đó.
Đồng thời, dự án cũng theo đuổi mục tiêu giảm thiểu tối đa lượng tài nguyên sử dụng trong quá trình sản xuất. Diện tích bề mặt nhỏ hơn đồng nghĩa với việc cần ít mực in hơn, tiêu tốn ít năng lượng hơn và rút ngắn thời gian sản xuất. Tờ tiền cũng được in trên vật liệu polymer có nguồn gốc từ tài nguyên tái tạo thay vì nhiên liệu hóa thạch. Ở đây, tính bền vững không chỉ là một thông điệp truyền thông, mà được thể hiện trực tiếp qua chính thiết kế sản phẩm.
Việc thu nhỏ kích thước tiền giấy đồng nghĩa với việc giảm diện tích dành cho các yếu tố bảo mật – vốn là một trong những phần quan trọng nhất của tiền tệ. Thay vì xem đó là trở ngại, Bundesdruckerei biến nó thành cơ hội sáng tạo. Thiết kế của STELLA tận dụng toàn bộ bề mặt từ mép này sang mép kia, với nhiều chi tiết bảo mật được chia tách thành hai phần và chỉ phát huy hiệu ứng đầy đủ khi được ghép lại.
Để hiện thực hóa ý tưởng này, Bundesdruckerei đã hợp tác cùng các chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực in ấn bảo mật gồm Koenig & Bauer, SICPA và KURZ.
STELLA không được tạo ra để lưu hành trong tương lai gần. Đây là một dự án thử nghiệm nhằm mở rộng cách chúng ta suy nghĩ về tiền mặt trong bối cảnh hành vi thanh toán đang thay đổi nhanh chóng. Dự án cũng đặt ra một câu hỏi mở: nếu tiền mặt vẫn tồn tại trong thời đại số, liệu nó có nhất thiết phải giữ nguyên hình dạng như ngày hôm nay?
Nhập hội Sáng tạo cùng RGB: